n. kalyana chakravarthy +91-9246365622n. kalyana chakravarthy +91-9246365622 n. kalyana...

of 136/136
N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622 N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622 (BasicLaw)(Checks & Balances) RoyalCharter

Post on 11-Sep-2020

6 views

Category:

Documents

0 download

Embed Size (px)

TRANSCRIPT

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    (BasicLaw)

    (Checks & Balances)

    RoyalCharter

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    (NonOfficial)

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    భారత రాజ్యాంగాం

    భారత రాజ్యంగం భారత దేశానికి సరవోతకృష్ఠ చట్టాం. భారత రాజ్్యంగం దవోరా

    భారత దేశానికి గణతాంతర ప్రతిప్తిి వచ్చాంది. 1950 జనవరి 26 న భారత

    రాజ్యాంగానిి అమలుప్రిచ్న తరువాత సోతాంతర భారతదేశాం సరవసత్తా క,

    ప్రజ్్స్ావమ్య, గణతంతర రాజ్యంగా అవతరిాంచ్ాంది. ప్రతి సాంవతసరాం ఆ

    రవజును గణతంతర దినంగా జరుప్ుకుాంట్ారు. భారత ప్రభుతో నిరాాణాం ఎలా

    ఉాండవలి, ప్రిపాలన ఎలా జరగాలి అనే విష్యాలను రాజ్యాంగాం నిరదేశాంచ్ాంది.

    శాసన వయవసథ , కారయనిరాోహక వయవసథ , నవయయ వయవసథల ఏరాాట్ు, ఆయా

    వయవసథల అధికారాలు, బాధ్యతలు, వాట్ి మధ్య సమనోయాం ఎలా ఉాండవలో

    కూడవ నిరదేశస్ి ాంది.

    రాజ్యాంగ ప్రషి్త్ భారత రాజ్యాంగానిి తయారు చెయయడవనికి ఒక రాజ్్యంగ సభ లేక రాజ్యంగ పరిషత్ ను ఏరాాట్ు చేసారు. ఈ సభలో సభుయలను ప్రవక్ష ఎనిిక దవోరా ఎనుికునవిరు. సభుయల కూరుా ఇలా ఉనిది:

    రాష్ట ర శాసనసభల దవోరా ఎనిిక ైన సభుయలు: 292 భారత్ సాంసాథ నవల నుాండి ఎనిిక ైన సభుయలు: 93

    https://te.wikipedia.org/wiki/1950https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%9C%E0%B0%A8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%BF_26https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%97%E0%B0%A3%E0%B0%A4%E0%B0%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0_%E0%B0%A6%E0%B0%BF%E0%B0%A8%E0%B1%8B%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%82https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_%E0%B0%AA%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%B7%E0%B0%A4%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_%E0%B0%AA%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%B7%E0%B0%A4%E0%B1%8D

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    ఛీఫ్ కమిష్నర్ పరా వినుసల ప్రతినిధ్ులు: 4

    ఈ విధ్ాంగా మొతిాం సభుయల సాంఖ్య 389 అయాంది. అయతే, మ ాంట్బాట్ెన్ యొకక జూన్ 1947 నవట్ి దేశ విభజన ప్రణవళిక కారణాంగా ఈ సభుయల సాంఖ్య 299కి తగిిప్ యాంది. రాజ్యాంగ సభ మొదట్ి సమావేశాం ఢిలీ్లలో ఇప్ాట్ి పారీమ ాంట్ు భవనప్ు స ాంట్రల్ హాలులో 1946, డిస ాంబర్ 9 న జరిగిాంది. మొతిాం 211 మాంది సభుయలు ఈ సమావేశానికి హాజరయాయరు. అాందులో 9 మాంది మహిళలు. డవ.సచ్చదవనాంద సిన్హాను సభకు అధ్యక్షునిగా ఎనుికునవిరు. జవహర్లాల్ నెహరూ , మ లానవ అబుల్ కలాాం ఆజ్ద్, సరాే ర్ ప్ట్ేల్, ఆచవరయ జ .బి.కృప్లానీ, డవ.రాజదాందర ప్రసాద్, సరవజినీ నవయుడు, రాజ్జీ, బి.ఆర్.అాంబేదకర్, ట్ాంగుట్ూరి ప్రకాశాం ప్ాంతులు, ప్ట్ాట భి సీతవరామయయ మొదల ైన వారు ఈ సభలో సభుయలు.

    1947 ఆగష్ుట 14 రాతిర రాజ్యాంగ సభ సమావేశమ ై, కచ్చతాంగా అరధరాతిర సమయానిక ిసోతాంతర భారత శాసన సభగా అవతరిాంచ్ాంది. రాజ్యాంగాం రాతప్రతిని తయారు చెయయడాం కొరకు 1947 ఆగష్ుట 29 న రాజ్యాంగ సభ ఒక డవర ఫ్ుట కమిట్ీని ఏరాాట్ు చేసిాంది. డవ.బి.ఆర్.అాంబేదకర్ ఈ కమిట్ీకి అధ్యక్షుడు.

    రాజ్యాంగ సభ విశేషాలు

    సోతాంతర భారత రాజ్యాంగ నిరాాణవనిక ిరాజ్యాంగ సభకు ప్ట్ిటన కాలాం: 2 సాంవతసరాల, 11 నెలల, 18 రవజులు.

    https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AE%E0%B1%8C%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E2%80%8C%E0%B0%AC%E0%B0%BE%E0%B0%9F%E0%B1%86%E0%B0%A8%E0%B1%8D&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%A1%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B1%86%E0%B0%82%E0%B0%AC%E0%B0%B0%E0%B1%8D_9https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B8%E0%B0%9A%E0%B1%8D%E0%B0%9A%E0%B0%BF%E0%B0%A6%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B0%82%E0%B0%A6_%E0%B0%B8%E0%B0%BF%E0%B0%A8%E0%B1%8D%E2%80%8C%E0%B0%B9%E0%B0%BE&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%9C%E0%B0%B5%E0%B0%B9%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E2%80%8C%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%8D_%E0%B0%A8%E0%B1%86%E0%B0%B9%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%82https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%9C%E0%B0%B5%E0%B0%B9%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E2%80%8C%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%8D_%E0%B0%A8%E0%B1%86%E0%B0%B9%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%82https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AE%E0%B1%8C%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B0%BE_%E0%B0%85%E0%B0%AC%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%8D_%E0%B0%95%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%82_%E0%B0%86%E0%B0%9C%E0%B0%BE%E0%B0%A6%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B8%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%A6%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D_%E0%B0%AA%E0%B0%9F%E0%B1%87%E0%B0%B2%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%86%E0%B0%9A%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AF_%E0%B0%9C%E0%B1%86.%E0%B0%AC%E0%B0%BF.%E0%B0%95%E0%B1%83%E0%B0%AA%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B1%80https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%86%E0%B0%9A%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AF_%E0%B0%9C%E0%B1%86.%E0%B0%AC%E0%B0%BF.%E0%B0%95%E0%B1%83%E0%B0%AA%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B1%80https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%87%E0%B0%82%E0%B0%A6%E0%B1%8D%E0%B0%B0_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%B8%E0%B0%BE%E0%B0%A6%E0%B1%8D_(%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B7%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%AA%E0%B0%A4%E0%B0%BF)https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B8%E0%B0%B0%E0%B1%8B%E0%B0%9C%E0%B0%BF%E0%B0%A8%E0%B1%80_%E0%B0%A8%E0%B0%BE%E0%B0%AF%E0%B1%81%E0%B0%A1%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B8%E0%B0%B0%E0%B1%8B%E0%B0%9C%E0%B0%BF%E0%B0%A8%E0%B1%80_%E0%B0%A8%E0%B0%BE%E0%B0%AF%E0%B1%81%E0%B0%A1%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%80https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AC%E0%B0%BF.%E0%B0%86%E0%B0%B0%E0%B1%8D.%E0%B0%85%E0%B0%82%E0%B0%AC%E0%B1%87%E0%B0%A6%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B0%B0%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%9F%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B1%81%E0%B0%9F%E0%B1%82%E0%B0%B0%E0%B0%BF_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%95%E0%B0%BE%E0%B0%B6%E0%B0%82_%E0%B0%AA%E0%B0%82%E0%B0%A4%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AA%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B0%BE%E0%B0%AD%E0%B0%BF_%E0%B0%B8%E0%B1%80%E0%B0%A4%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%AE%E0%B0%AF%E0%B1%8D%E0%B0%AFhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AA%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B0%BE%E0%B0%AD%E0%B0%BF_%E0%B0%B8%E0%B1%80%E0%B0%A4%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%AE%E0%B0%AF%E0%B1%8D%E0%B0%AFhttps://te.wikipedia.org/wiki/1947https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%86%E0%B0%97%E0%B0%B7%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81_14https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B0%82https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%86%E0%B0%97%E0%B0%B7%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81_29https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AC%E0%B0%BF.%E0%B0%86%E0%B0%B0%E0%B1%8D.%E0%B0%85%E0%B0%82%E0%B0%AC%E0%B1%87%E0%B0%A6%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B0%B0%E0%B1%8D

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    రాజ్యాంగ సభ 11 సారుీ , 165 రవజుల పాట్ు సమావేశమ ైాంది. ఇాందులో 114 రవజులు రాజ్యాంగాం రాతప్రతిప ై వెచ్చాంచ్ాంది.

    రాజ్యాంగ రాతప్రతిని తయారుచేసే కరమాంలో రాజ్యాంగ సభ ముాందుకు 7,635 సవరణ ప్రతిపాదనలు వచవచయ. వీట్ిలో 2,473 ప్రతిపాదనలను ప్రిశీలిాంచ్, చరిచాంచ్, ప్రిష్కరిాంచ్ాంది.

    భారత రాజ్యాంగానిి 1949 నవాంబర్ 26న సభలో ఆమోదిాంచవరు. 1950 జనవరి 24న సభుయలు ఈ ప్రతిప ై సాంతకాలు ప ట్ాట రు. మొతిాం 284 మాంది సభుయలు సాంతకాలు చేసారు.

    రాజ్యాంగాంప ై సాంతకాలు చేసే రవజున బయట్ చ్రుజలుీ ప్డుతూ ఉాంది. దీనిి శుభశకునాంగా భావిాంచవరు.

    1950 జనవరి 26న భారత రాజ్యాంగాం అమలోీ కి వచ్చాంది. ఆ రవజున రాజ్యాంగ సభ రదేయ, భారత్ తవతవకలిక పారీమ ాంట్ుగా మారిాంది. 1952లో జరిగిన మొదట్ి సాధవరణ ఎనిికల తరువాత కొతి పారీమ ాంట్ు ఏరాడే వరకు ఈ తవతవకలిక పారీమ ాంట్ు ఉనికిలో ఉాంది.

    రాజ్యాంగ విశేషాలు భారత రాజ్యాంగాం ప్రప్ాంచాంలోని అతి ప దే లిఖిత రాజ్యాంగాలలో ఒకట్ి. అవతవరిక, 448 అధికరణవలు, 12 ష డయయళళతో కూడిన గరాంథాం ఇది. రాజ్యాంగాం భారత ప్రభుతో వయవసథ , రాషాట ర లు, రాషాట ర ల నిరాాణాం, కదాందర రాష్ట ర సాంబాంధవలు, కదాందర రాషాట ర ల విధ్ులు, అధికారాలు, సాథ నిక సాంసథలు, ఎనిికలు మొదల ైన

    https://te.wikipedia.org/wiki/1949https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%A8%E0%B0%B5%E0%B0%82%E0%B0%AC%E0%B0%B0%E0%B1%8D_26https://te.wikipedia.org/wiki/1950https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%9C%E0%B0%A8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%BF_24https://te.wikipedia.org/wiki/1950https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%9C%E0%B0%A8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%BF_26https://te.wikipedia.org/wiki/1952

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    విష్యాలను నిరోచ్ాంచ్ాంది. పౌరులకు, భారత రాజకీయ వయవసథకు సాంబాంధిాంచ్ కిాంది వాట్ిని సయత్రరకరిాంచ్ాంది:

    ప్రజలాందరికీ సేోచఛ, సమానతోాం, సౌభరా తృతోాం పారీమ ాంట్రీ ప్రజ్సాోమయ వయవసథ బలమ ైన కదాందరాంతో కూడిన సమాఖ్య వయవసథ పరా థమిక విధ్ులు భారత రాజ్యాంగాం - పరా థమిక హకుకలు ఆదేశ సయతవర లు దిోసభా విధవనాం భాష్లు వెనుకబడిన సామాజిక వరాి లు

    అవసరమ ైనప్ుడు రాజ్యాంగానిి సవరిాంచుకోడవనికి వెసులుబాట్ు కలిగిసయి , సవరణ విధవనవనిి కూడవ నిరదేశాంచ్ాంది.

    అవతవరిక రాజ్యాంగాంలో అవతవరిక ప్రముఖ్మ నైద.ి రాజ్యాంగ నిరాాణాం దవోరా భారత్రయులు తమకు తవము అాందివోదలచ్న సేోచఛ, సమానతోాం, సౌభరా తృతోాం ప్టీ్ తమ నిబదధతను, దీక్షను ప్రకట్ిాంచుకునవిరు.

    పీఠిక

    https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B0%82_-_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B5%E0%B0%BF%E0%B0%A7%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B0%82_-_%E0%B0%86%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6_%E0%B0%B8%E0%B1%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%81&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    భారత ప్రజలమ నై మమేు, భారత్ను సరోసతవి క, సామయవాద, లౌకిక, ప్రజ్సాోమయ, గణతాంతర రాజయాంగా ఏరారచవలని, దేశ పౌరులాందరికీ కిాంద ిఅాంశాలు అాందుబాట్ులో ఉాంచవలని సాంకలిాాంచవము:

    సామాజిక, ఆరిథక, రాజకీయ నవయయాం; ఆలోచనవ సేోచఛ, భావప్రకట్న సేో చఛ, మతవవలాంబన సేోచఛ; హో దవలోను, అవకాశాలలోను సమానతోాం; వయకిి గౌరవానిి, దేశ సమ ైకయతను, సమగరతను కాపాడి సౌభార తృతవోనిి నలెకొలుాతవమని కూడవ దీక్షాబదుధ లమ ై ఉనవిము;

    1949 నవాంబర్ 26వ తదేీన మా రాజ్యాంగ సభలో ఈ రాజ్యాంగానిి సీోకరిాంచ్, ఆమోదిాంచ్, మాకు మేము సమరిాాంచుకుాంట్ునవిము.

    మొదట్లీ అవతవరికలో భారత్ను సరోసతవి క, ప్రజ్సాోమయ, గణతాంతర రాజయాంగా పేరకకనవిరు. అయతే 42వ రాజ్యాంగ సవరణలో భాగాంగా ఇద ిసరోసతవి క, సామయవాద, లౌకిక, ప్రజ్సాోమయ, గణతాంతర రాజయాంగా మారిాంది. దీనిలో ఆదేశక సయతవర లు

    ఇతర రాజ్్యంగాల న ంచి గరహ ంచిన అంశాలు

    భారత రాజ్యాంగానికి 1935 భారత ప్రభుతో చట్టాం మూలాధవరాం అయనప్ాట్ికీ అనేక అాంశాలు ఇతర రాజ్యాంగాల నుాంచ్ గరహిాంచవరు. వాట్ిలో ముఖ్యమ నైవి

    ఏక పౌరసతోాం--బిరట్న్ పారీమ ాంట్రీ విధవనాం--బిరట్న్ సీాకర్ ప్దవి--బిరట్న్ భారతదేశాంలో పరా థమిక హకుకలు--అమ రికా సుపీరాం కోరుట --అమ రికా నవయయ సమీక్షాధికారాం--అమ రికా భారతదేశాంలో ఆదేశక సయతవర లు--ఐరాీ ాండ్

    https://te.wikipedia.org/wiki/1949https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%A8%E0%B0%B5%E0%B0%82%E0%B0%AC%E0%B0%B0%E0%B1%8D_26https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B0%82_-_%E0%B0%86%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B8%E0%B1%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=1935_%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%AD%E0%B1%81%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B5_%E0%B0%9A%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%8F%E0%B0%95_%E0%B0%AA%E0%B1%8C%E0%B0%B0%E0%B0%B8%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AC%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%9F%E0%B0%A8%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AA%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B0%AE%E0%B1%86%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B0%B0%E0%B1%80&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AC%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%9F%E0%B0%A8%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%AA%E0%B1%80%E0%B0%95%E0%B0%B0%E0%B1%8D&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AC%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%9F%E0%B0%A8%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%82%E0%B0%B2%E0%B1%8B_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%85%E0%B0%AE%E0%B1%86%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%95%E0%B0%BEhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B8%E0%B1%81%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%80%E0%B0%82_%E0%B0%95%E0%B1%8B%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%85%E0%B0%AE%E0%B1%86%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%95%E0%B0%BEhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%A8%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%AF_%E0%B0%B8%E0%B0%AE%E0%B1%80%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%B7%E0%B0%BE%E0%B0%A7%E0%B0%BF%E0%B0%95%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%85%E0%B0%AE%E0%B1%86%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%95%E0%B0%BEhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%82%E0%B0%B2%E0%B1%8B_%E0%B0%86%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B8%E0%B1%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%90%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%A1%E0%B1%8D

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    రాష్ట రప్తి ఎనిిక ప్దధతి--ఐరాీ ాండ్ రాజయసభ సభుయల నియామకాం--ఐరాీ ాండ్ భారతదేశాంలో పరా థమిక విధ్ులు--రషాయ కదాందర రాష్ట ర సాంబాంధవలు--క నడవ అతయవసర ప్రిసిథతి--వెమైర్ (జరానీ)

    భారత రాజ్యాంగాం లోని ష డయయళళళ

    భారత రాజయాంగ రూప్కలాన సమయాంలో 8 ష డయయళళళ ఉాండగా ప్రసుి తాం 12 ష డయయళళళ ఉనవియ. 1951లో మొదట్ ిరాజ్యాంగ సవరణ దవోరా 9 వ ష డయయల్ ను చేరచగా, 1985లో 52 వ రాజ్యాంగ సవరన దవోరా రాజీవ్ గాాంధీప్రధవనమాంతిర కాలాంలో 10 వ ష డయయల్ ను రాజ్యాంగాంలో చేరాచరు. ఆ తరాోత 1992లో 73, 74 రాజ్యాంగ సవరణల దవోరా 11 మరియు 12 వ ష డయయళళను చేరచబడిాంద.ి

    1 వ ష డయయల్ .......భారత సమాఖ్యలోని రాషాట ర లు, కదాందర పాలిత పరా ాంతవలు 2 వ ష డయయల్ ......జీత భతవయలు 3 వ ష డయయల్ ......ప్రమాణ సీోకారాలు 4 వ ష డయయల్ ......రాజయసభలో రాషాట ర ల, కదాందర పాలిత పరా ాంతవల సీటీ్ విభజన 5 వ ష డయయల్ ......షేడయయల్ పరా ాంతవల ప్రపిాలన 6 వ ష డయయల్ ......ఈశానయ రాషాట ర లలోని గిరిజన పరా ాంతవల ప్రిపాలన 7 వ ష డయయల్ ......కదాందర, రాషాట ర ల మధ్య అధికార విభజన 8 వ ష డయయల్ ......రాజ్యాంగాం గురిిాంచ్న 22 భాష్లు 9 వ ష డయయల్ ......కోరుట ల ప్రధిిలోకి రాని కదాందర, రాషాట ర లు జ్రీ చేసని చట్ాట లు 10 వ ష డయయల్ ......పారీట ఫిరాయాంప్ుల నిరవధ్క చట్టాం 11 వ ష డయయల్ ......గార మ ప్ాంచవయతిల అధికారాలు

    https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B7%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%AA%E0%B0%A4%E0%B0%BFhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%90%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%A1%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%B8%E0%B0%ADhttps://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%90%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%A1%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%82%E0%B0%B2%E0%B1%8B_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B5%E0%B0%BF%E0%B0%A7%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%B7%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BEhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%95%E0%B1%87%E0%B0%82%E0%B0%A6%E0%B1%8D%E0%B0%B0_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B7%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%B0_%E0%B0%B8%E0%B0%82%E0%B0%AC%E0%B0%82%E0%B0%A7%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%95%E0%B1%86%E0%B0%A8%E0%B0%A1%E0%B0%BEhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%85%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%B5%E0%B0%B8%E0%B0%B0_%E0%B0%AA%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%A5%E0%B0%BF%E0%B0%A4%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B5%E0%B1%88%E0%B0%AE%E0%B0%B0%E0%B1%8D&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%9C%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AE%E0%B0%A8%E0%B1%80https://te.wikipedia.org/wiki/1951https://te.wikipedia.org/wiki/1985https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%80%E0%B0%B5%E0%B1%8D_%E0%B0%97%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%A7%E0%B1%80https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%80%E0%B0%B5%E0%B1%8D_%E0%B0%97%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%A7%E0%B1%80https://te.wikipedia.org/wiki/1992https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%B8%E0%B0%ADhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%97%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%AE_%E0%B0%AA%E0%B0%82%E0%B0%9A%E0%B0%BE%E0%B0%AF%E0%B0%A4%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    12 వ ష డయయల్ ......నగర ప్ాంచవయతి, మునిసపిాలిట్ిల అధికారాలు

    Vs

    Vs

    https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%A8%E0%B0%97%E0%B0%B0_%E0%B0%AA%E0%B0%82%E0%B0%9A%E0%B0%BE%E0%B0%AF%E0%B0%A4%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AE%E0%B1%81%E0%B0%A8%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B0%BF%E0%B0%AA%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B0%BF%E0%B0%9F%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    Vs

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    Vs

    సవరణలు రాజ్యంగంలో మారపులకు, చేరపులకు, తొలగింపులకు సంబంధించి పారలమ ంటుకు రాజ్యంగం అపరిమితమ నై అధికారాలిచిచంది. రాజ్యంగం నిరదేశంచినదాని పరకారం సవరణలను క ంది విధంగా చయె్ాయలి:

    పారలమ ంటు ఉభయ్సభలోల ను సవరణ బిలుల ఆమోదం ప ందాలి. సభలో హాజర ైన సభయయలోల మూడ ంట ర ండు వంతుల ఆధికయత, మరియ్య మొతతం సభయయలోల

    సాధారణ ఆధికయతతో మాతరమ ేబిలుల ఆమోదం ప ందుతుంది. అయితే పరతయేక ంచిన కొనిి అధికరణాలు, షడెయయళ్ళకు సంబంధించిన సవరణల బిలుల లు

    పారలమ ంటు ఉభయ్సభలతో పాటు రాష్టార ా ల శాసనసభలోల కనీసం సగం సభలు కూడా ఆమోదించాలి.

    పెై విధానాల దాారా ఆమోదం ప ందిన బిలుల లు రాషరపాతి సంతకం అయిన తరపవాత, సంతకం అయిన తేద ీనుండ సవరణ అమలు లోక వసుత ంది.

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    2012 ఏపరరల్ వరకు రాజ్యంగానిక 100 సవరణలు జరిగాయి. అవతారికలోను, సవరణ విధానంలోను కూడా సవరణలు జరిగాయి.

    భారత రాజ్యంగ సవరణల జ్బితా

    మొదట ిసవరణ: 1951

    ఈ సవరణ వాక సాాతంతరయం పెనై, వృతిత , వాయపార నిరాహణ హకుు పెైన (ఆరిరకల్ 19) కొనిి నియ్ంతరణలను పరవేశపటెిర ంది. ఈ సవరణ నియ్ంతరణకు సహేతుక అన ేపదం చేరపచట దాారా నియ్ంతరణలను నాయయ్బదధం గావించింది. ఈ సవరణ చేసరన కొతత నియ్ంతరణలు పౌర భదరత, విదేశాలతో సంబంధ భాందవాయలకు సంబంధించింది. ఈ సవరణ పరకరణ 19 (6) కు వివరణ ఇసయత , పరభయతా పర వాణిజయం, జ్తీయికరణంపె ైపరభయతాానిక గల హకుును ధృవీకరించింద.ి పరకరణలు 31A, 31B రూపేణ ర ండు కొతత అంశాలను 9వ షెడయయలుకు చేరిచంది. భూసంసురణలకు సరిరమ ైన రూపునిచిచ, వాటనిి వయక తగత హకుుల పరిధి నుంచి తొలగించింది. పరకరణ 15కు కొతత కాల జు (4) ను చేరిచ, సామాజికంగా, విదాయపరంగా వనెుకబడడ తరగతుల అభివృదిధ కోరకు కొనిి కొతత అధికారాలను పరభయతాం ప ందింది. భారత రాజ్యంగం రూపుదిదుే కుని తరాాత అనేక సవరణలకు లోనెైంది. 1951 లో మొదటి రాజ్యంగ సవరణ జరిగింది. వాక సాాతంతరయం, ఏ వృతితనెనైా చేపటటర సేాచ్ఛ వంట ిఅంశాలాఅను జత చేసయత మొదట ిసవరణ చేశారప. చ్టరసభలోల మహిళ్లకు రిజరదాషనుల , లోక పాల్ ఏరాుటు, ఒడ ష్టా రాషర ంా పేరప మారపు వంటి తాజ్ పరతిపాదనలో దాదాపు 115 సవరణలు జరిగాయి.

    2 వ సవరణ చ్టరం (1952) : లోక సభ ఎనిికలోల రాష్టార ా ల పరా తినిధాయనిక గల పరిమితులను పునసరపే బాటు చేశారప. ఆరిరకల్ 81ని సవరించారప.

    3 వ సవరణ చ్టరం (1954) : 369 ఆరిరకల్ క ంద 7 వ షడేయయల్ లో గల కదందర రాష్టార ా ల ఉమమడ అధికారాల జ్బితాలో 33వ అనుబంధంగా ఎంటరరని చేరదచ సవరణ.

    https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3%E0%B0%B2_%E0%B0%9C%E0%B0%BE%E0%B0%AC%E0%B0%BF%E0%B0%A4%E0%B0%BE

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    4 వ సవరణ చ్టరం (1955) : రాషర ాపరభయతాాలు అవసరమ ైనపుడు లేదా వాట ికారయకాా మాలకు అడుడ తగిలి నషరం జరపగయతుందని భావించినపుడు పెైవైటే ఆసుత లు, భూమయలు సేకరించేందుకు విసత ృత అధికారాలు కలిుంచే విదంగా ఆరిరకల్ 31 (2) ను సవరించారప.31 ఎ ఆరిరకల్ పరభయతాాలకు విసత ృత అధికారాలు కలిుంచ్డానక వీలగా సవరించ్ు ఆ సవరణ లక్ష్యయలను వివిధ కదటగిరీలుగా విభజించ్వచ్ుచ. పదేలకు సంక్ష్దమ చ్రయలు చేపటరడానిక వీలుగా జమిందారీ వయవసిను రదుే చయే్డానిక , భూమిలో నిక్ష్ పతమ ైన ఖనిజ్లు, చ్మయరప నిక్ష్దపాలపెై పరభయతాానిక పూరితగా అదుపును కలిగించేందుకు ఈ సవరణ దోహదపడుతుంది. దీనిక సంబంధించి తొమిమదో షెడయయలోల ఆరప చ్టార లను కూడా చేరాచరప. కొనిి అంశాలపెై రాజ్యనిక గల గయతాత ధికారం కాపాడటానిక వీలుగా ఆరిరకల్ 305 ను సవరించారప.

    5వ సవరణల చ్టరం (1955) : ఈ సవరణ ఆరిరకల్ 3కు సంబంధించింద.ి రాష్టార ా ల మధయ సరిహదుే లు పరా ంతాలకు సంబంధించి కదందరం చసేరన పరతిపాదనలపె ైసంభదింత రాష్టార ా ల చ్టరసభలు తమ అభిపరా య్లను తెలియ్జదయ్డానిక ఒక గడువు నిరదేశంచ్డానిక గాను రాషర పాతిక అధికారాలను కలిుసయత ఈ సవరణ చశేారప.

    6 వ సవరణ చ్టరం (1956) : అంతరాషర ావాణిజ్యనిక సంబంధించిన ఆరిరకల్స 269,286 లను 1956 లో సవరించారప. వివిధ రాష్టార ా ల మధయ వసుత వులపెై విధించే పనుిలు కొనుగోళ్ళళ, అమమకాలపెై సుషరత కోసం ఈ సవరణ తీసుకవచాచరప. ఇందుకు సంబంధించి రాజ్యంగంలోని ఏడో షెడయయల్ లో ఉని య్ూనియ్న అధికారాల జ్బితాలో 92 ఎ సెక్షన కొతతగా చేరాచరప.

    7 వ సవరణ చ్టరం (1956) : రాష్టార ా ల పునరిాభజన కమిషన అవసరమ నై సరఫారపసలు చేయ్డానిక , తదానుగయణంగా అవసరమ ైన మారపులు సయచించ్డానిక సుషరమ నై అధికారాలను కలిుంచ్డానిక ఈ సవరణ తచెాచరప.

    8 వ సవరణ చ్టరం (1960) : ఎస టి, ఎస సరలు ఆంగోల ండ య్నస కు కదందర, రాషర ాశాసనసభలోల అమలు చసేుత ని రిజరదాషనుల ను మరో పదేళ్ళపాటు కొనసాగించ్డానిక ఈ

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    సవరణ తెచాచరప. ఆంగోల ండ య్నస ను లోక సభలో రాషర పాతి, శాసనసభలో గవరిర నామినేట చసేాత రప.

    9 వ సవరణ చ్టరం (1961) : అసాసం, పంజ్బ్, పశచమబ ంగాల్, తిరపుర రాష్టార ా లలో కొనిి పరా ంతాలను పాక సాి న కు బదిలి చయే్డానిక వీలుగా రాజ్యంగంలోని తొలి షెడుయల్ ను 1961 లో సవరించారప.

    10 వ సవరణ చ్టరం (1961) :దాదార నాగర హవేలీ పరా ంతాలను కదందరపాలిత పరా ంతాలుగా పరకటించ్డానిక , వాట ిపారిపాలన వయవహారాలపెై అధికారాలను రాషర పాతిక అపుంగించ్డానిక వీలుగా 1961లో ఆరిరకల్ 240 ని

    తొలి షెడుయల్ ను సవరించారప. 11 వ సవరణ చ్టరం (1961) : ఈ సవరణ దాారా ఆరిరకల్ 66,71 లను సవరించారప. దీని

    పరకారం రాషర పాతి, ఉపరాషరపాతిలను ఎనుికొనే ఎలకోరో రల్ కాలేజ లో ఖాళీలునాియ్న ేకారణంతో వారి ఎనిికను సవాల్ చయే్డానిక వీలు లేకుండా ఈ సవరణను చేశారప.

    12 వ సవరణ చ్టరం (1962) : గోవా, డయ్యయ, డామన పరా ంతాలను కదందరపాలిత పరా ంతాలుగా మారచడానిక వీలుగా 240 వ ఆరిరకల్ ను దీని దాారా సవరించ్వచారప.

    13 వ సవరణ చ్టరం (1962) : నాగాలాండ్ రాష్టార నిక సంబంధించి కదందర పరభయతాానిక , నాగా పీపుల్స కనెానషన కు కుదిరిన ఒపుందం పరకారం రాజ్యంగంలో కొతతగా 371 వ ఆరిరకల్ ను ఈ సవరణ దాారా చేరాచరప.

    14 వ సవరణ చ్టరం (1962) : 14 వ రాజ్యంగ సవరణ పుదుచేచరిని కదందరపాలిత పరా ంతంగా నిరాే రిసయత దానిి తొలి షెడయయల్ లో చరేచడానిక 14 వ సవరణ చ్టరం తీసుకవచాచరప. పారలమ ంటరీ చ్టరం దాారా హిమచ్ల్ పరదేశ్, మణపిూర, తిరపుర, గోవా, డయ్యయ, డామన, పుదుచేచరీలకు చ్టర సభలను ఏరాుటు చేశారప.

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    15 వ సవరణ చ్టరం (1963) : హ ైకోరపర నాయయ్మూరపత ల రిట ైర మ ంట వయోపరిమితిని 60 సంవతసరాల నుంచి 62 సంవతసరాలకు పెంచ్ుతూ ఈ సవరణ చేశారప. హ ైకోరపర నాయయ్మూరపత లకు ఓ కంపేనేసటరీ అలవెనస ఇవాడానిక ఈ సవరణలో వీలు కలిుంచారప.

    42 వ సవరణ చ్టరం: ఈ సవరణ దాారా రాజ్యంగంలో "సామయవాద"లౌక క" గణతంతర" అన ేపధాలను చేరాచరప.ఈ సవరణను మిని రాజ్యంగంగా పెర్ుంటారప

    44 వ సవరణ చ్టరం: అసరత హకుును పరా ధమిక హకుుల జ్బితా నుండ తొలగించినారప 73 వ సవరణ చ్టరం: గాా మ పంచాయితిల ఏరాుటు 74 వ సవరణ చ్టరం: నగర పాలక సంసిల ఏరాుటు. 86 వ సవరణ చ్టరం:14 సంవతసరాల లోపు బాలబాలికలకు ఉచిత నిరభంద విదయ

    అవకాశాల కలున. 101 వ సవరణ చ్టరం: goods and service tax bill 2014

    భారత రాజ్్యంగం - ప్రా థమిక హకుులు భారతదేశంలో ప్రా థమిక హకుులు (Fundamental Rights in India)

    పరా ముఖ్యత మరియు లక్షణవలు

    పరా థమిక హకుకలు, పౌరులకు తమ వయకిితవోనిి అభివృదిధప్రచుకొనుట్కు, మరియు

    బాధ్యతగలిగిన పౌరులుగా హ ాందవగా జీవిాంచుట్కు, ప్రభుతోప్రాంగా, చట్టరీతవయ ఇవోబడిన

    సేోచవఛ సాోతాంతవర ాలు. ఇకకడ ప్రభుతోమనగా, భారతదేశాంలో అధికారాంగల అనిి అాంగాలు.

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    వీట్ిలో భారత ప్రభుతోము, పారీమ ాంట్ు, భారతదేశాంలోని రాషాట ర లూ, రాషాట ర లలో గల,

    జిలాీ ప్రిష్తుి లూ, కారకారదష్నుీ , నగరపాలికలు, ప్ాంచవయత్రలు, గార మప్ాంచవయత్రలు వగ ైరా.

    1.సమానతోప్ు హకుక

    సమానతోప్ు హకుక, రాజ్యాంగాం అధికరణలు 14, 15, 16, 17 మరియు 18 ల ప్రకారాం

    ప్రసాదిాంచబడిాంది. ఈ హకుక చవలా ప్రధవనమ నైద,ి సేోచవఛ సమానతవోలు ప్రసాదిాంచ ేఈ

    హకుక, కిరాంద ివిష్యాల గాయరాంట్ీనిసుి ాంది :

    చట్టాం ముాందు సమానతోాం : రాజ్యాంగ అధికరణ (ఆరిటకల్) 14 ప్రకారాం, పౌరులాందరూ

    సమానాంగా, భారతచట్ాట ల ప్రకారాం కాపాడబడవల ను. అనగా ప్రభుతోాం పౌరుల ప్టీ్ ఏలాాంట్ి

    వివక్షలు మరియు భేదవలు చయప్రాదు. కుల, మత, వరి, వరణ, లిాంగ మరియు ప్ుట్ిటన

    ప్రదేశాల ఆధవరాంగా ఏలాాంట్ి భదేవలు చయప్రాదు.

    పౌరప్రదేశాలలో సామాజిక సమానతోాం మరియు సమాన ప్రవేశాలు : అధికరణ 15 ప్రకారాం,

    పౌరులు పౌర (ప్బీిక్) ప్రదేశాలయన, పారుకలు, మూయజియాంలు, బావులు, సాినఘాట్లు,

    మరియు దేవాలయాలు మొదలగు చవటీ్ ప్రవేశాంచుట్కు సమాన హకుకలు కలిగి ఉనవిరు.

    ప్రభుతవోలు పౌరుల ప్టీ్ ఎలాాంట్ ివివక్ష చయప్రాదు. కానీ కొనిి సాందరాాలలో ప్రభుతోాం,

    సీి లీకు, పిలీలకు ప్రతేయక వసతులు కలిాాంచవచుచ. అలాగద సామాజికాంగా వెనుకబడనివారికి

    ప్రతేయక సదుపాయాలు, ప్రభుతవోలు కలుగజదయవచుచ.

    పౌర ఉదయయగాల విష్యాలలో సమానతోాం : అధకిరణ 16 ప్రకారాం, ఉదయయగాలు ప ాందేాందుకు,

    ప్రభుతవోలు పౌరులాందరకీి సమాన అవకాశాలు మరియు హకుకలు కలిాాంచవల ను.

    https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%AD%E0%B1%81%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%AE%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AA%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B0%AE%E0%B1%86%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%81

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    ప్రభుతవోలు, పౌరులకు ఏలాాంట్ి వివక్షలూ చయప్రాదు. 2003 'పౌర (సవరణ) బిలుీ ' ప్రకారాం,

    ఈ హకుక, ఇతర దేశాల పౌరసతవోలు ప ాందిన భారత్రయులకు వరిిాంచదు.

    అాంట్రానితనాం నిషేధవలు : అధికరణ 17 ప్రకారాం, అాంట్రానితనవనిి ఎవర ైనవ

    అవలాంబిసయి వుాంట్ే చట్టాం ప్రకారాం శక్షారుు లు. అాంట్రానితనాం నేర చట్టాం (1955), 1976లో పౌరహకుకల ప్రిరక్షణవ చట్టాం పేరుమారుా ప ాందిాంద.ి

    బిరుదుల నిషేధవలు : అధికరణ 18 ప్రకారాం, భారత పౌరులు, ఏలాాంట్ ిబిరుదులూ ప ాందరాదు.

    ఇతరదేశాలనుాండ ికూడవ ఏలాాంట్ ిబిరుదులు ప ాందరాదు. ఉదవహరణకు బిరట్ిష్

    ప్రభుతోాం, రాయ్ బహాదుర్, ఖ్ాన్ బహాదుర్లాాంట్ి, "ప్రభుతో లేక రాజయ సాంబాంధ్ బిరుదులు", స ైనయప్రమ ైన బిరుదులూ ప్రకట్ిాంచేద,ి ఇలాాంట్విి నిషధే్ాం. కానీ విదయ, సాంసకృత్ర, కళలు,

    శాసాి ర లు మొదలగువాట్ ిబిరుదులు ప్రసాదిాంచనయవచుచ మరియు ప ాందనయ వచుచ. భారత

    రతి మరియ్య పదమ విభూషణ్ లాాంట్ ివాట్ిని ప ాందనివారు, వీట్ని తమ "గౌరవాలు"గా

    ప్రిగణ ాంచవచుచగాని, 'బిరుదులు'గా ప్రగణ ాంచరాదు. 1995, 15 డ సెంబరప న సుపీరంకోరపర ,

    ఇలాాంట్ ిబిరుదుల విలువలను నిలుప్ుదలచేసిాంది.

    2.సాోతాంతరాప్ు హకుక

    భారత రాజ్యాంగము, తన అధికరణలు 19, 20, 21 మరియు 22, ల దవోరా సాోతాంతరాప్ు

    హకుకను ఇసుి నిద.ి ఇది వెయైుకిిక హకుక. ప్రతి పౌరుడయ ఈ హకుకను కలిగివుాండడాం,

    రాజ్యాంగ రచనకరిల అసలు అభిలాష్. అధికరణ 19, కిరాంద ిఆరు సేోచఛలను పౌరులకు

    ఇసుి నిద ి:

    https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%85%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B0%BF%E0%B0%A4%E0%B0%A8%E0%B0%82https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%A8https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%A8https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AA%E0%B0%A6%E0%B1%8D%E0%B0%AE_%E0%B0%B5%E0%B0%BF%E0%B0%AD%E0%B1%82%E0%B0%B7%E0%B0%A3%E0%B1%8Dhttps://te.wikipedia.org/wiki/1995https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=15_%E0%B0%A1%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B1%86%E0%B0%82%E0%B0%AC%E0%B0%B0%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B8%E0%B1%81%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%80%E0%B0%82%E0%B0%95%E0%B1%8B%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    వాక-సాాతంతరయపు హకుు మరియు భావవయకతతకరణ సాాతంతరయం, సమావేశాలకు సేోచఛ, ఈ

    సమావేశాలు శాాంతియుతాంగా, ఆయుధవలు కలిగివుాండరాదు. దేశాం మరియు ప్రజ్

    శేరయసుసలను దృషిటలో వుాంచుకుని, ప్రభుతవోలు వీట్ ిఅనుమతులు నియాంతిరాంచనయవచుచ.

    సాంసథలు, స స ైట్లీు సాథ పాించే హకుక. దేశ మరియు ప్రజ్ శేరయసుసల దృషాట ా ప్రభుతోాం వీట్ిని

    నియాంతిరాంచనయ వచుచ లేదవ నిషేధిాంచనయ వచుచ.

    భారత పౌరుడు, భారతదేశాం అాంతరాాగాంలో ఏపరా ాంతాంలోనెైనవ ప్రయట్ిాంచవచుచ. కాని

    కొనిిసారుీ ప్రభుతోాం ప్రజ్ శేరయసుస దృషాట ా అంటురోగం గల సమయాలలో వాట్ిని అరికట్ేట

    ప్రయతవిలలో, పౌరుల ప్రయాణవలను నిషధేిాంచవచుచ.

    భారత అాంతరాాగాంలో ఏప్రదేశాంలోనెైనవ, పౌరులు, నివాసానిి ఏరారచుకోవచుచ. కానీ,

    ష డయయల్్ కులాల, ష డయయల్ తెగల ప్రిరక్షణ దృషాట ా, ప్రభుతోాం కొనిి నియాంతరణలు

    చేయవచుచను.

    భారతదేశాంలోని ఏపరా ాంతాంలోనెనైవ, పౌరులు వాయపారాలు, వరికాలూ, ఉదయయగాలూ

    చేప్ట్టవచుచను. కానీ, నరేాలుగల వాయపారాలు, చీకట్ి వాయపారాలు మరియు నీతిబాహయ

    వాయపారాలు చేప్ట్టరాదు.

    పరా ణవలు కాపాడే మరియు కాపాడుకున ేహకుకనయ రాజ్యాంగాం కలిాసుి నిద.ి అధికరణ 20, ఈ

    విష్యానీి చరిచసుి ాంది.

    పరా ణవలు కాపాడుకోవడాం వయకిిగత సేోచఛ కిరాందనే ప్రిగణ ాంప్బడుతుాంద.ి అధికరణ 21 ప్రకారాం,

    ఏ పౌరుడయ తన సేోచఛనయ, జీవితవనిి కోలోాయే హకుక కలిగిలేడు, చట్ాట నిి తపిాాంచ్.

    https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%95%E0%B1%8D-%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%A4%E0%B0%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%AA%E0%B1%81_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B5%E0%B0%B5%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%A4%E0%B1%80%E0%B0%95%E0%B0%B0%E0%B0%A3_%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%A4%E0%B0%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%85%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B1%81%E0%B0%B0%E0%B1%8B%E0%B0%97%E0%B0%82&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    3.దయపిడిని నివారిాంచ ేహకుక

    మరియు 'సేోచవఛరహిత కారిాకులు' (కట్ుట బానిసలు) గల విధవనాం నిషేధ్ాం. The right

    against exploitation, అధికరణలు 23 మరియు 24 ల ప్రకారాం, కటుర

    బానిసతాం మరియు బాలకారిమక విధవనవలు నిషధే్ాం. మరియు 14 సాంవతసరాలకు లోబడ ి

    గల బాలబాలికలకు అపాయకరమ ైన ప్నులు (కరాాగారాలలో, గనులలో) చయేాంచుట్

    నిషేధ్ాం. బాలకారిాక విధవనాం, రాజ్యాంగ ఊపిరకిద విఘాతాం లాాంట్ిద.ి కటుర బానిసతాం,

    విధవనాంలో భూసాామయలు లేదవ ప తిాందవరుీ , మానవహకుకలకు విఘాతవలు కలుగజదసవేారు.

    మానవులకు కట్ుట బానిసలుగా ఉాంచుకుని, తరతరాల సాోతాంతవర ానిి హరిాంచ్వేసేవారు. ఈ

    దురాగతవనిి మానిాాంచడవనికద ఈ హకుక కలిాాంచబడిాంది. మానవులకు 'బానిస వరికాలు',

    'వయభిచవరాం' లాాంట్ి అశీీల వృతుి లయాందు బలవాంతాంగా ప్రవశేాంచేలా చయేువారికి చట్టప్రకారాం

    కఠిన శక్షలునవియ. కానీ కొనిి అతయవసర సమయాలలో ప్రభుతవోలు, జీతభతవయలు లేని

    ఉదయయగాలు మరియు, తప్ానిసర ిస ైనిక భరీిలను చేప్ట్ుట ట్, లాాంట్ి వాట్నిి, ప్రతేయక

    ప్రిసిథతులలో అనుమతిాంచవచుచను.

    4. మతసాోతాంతరప్ు హకుక

    భారతదేశాంలో పౌరులాందరికీ మతసాోతాంతరాప్ు హకుకను, అధికరణలు (ఆరిటకల్స) 25, 26,

    27 మరియు 28 ల ప్రకారాం ఇవోబడిాంది. ఈ సేో చవఛ సాోతాంతరాాం సెకుయలరిజం సయతవర లను

    సాథ పిాంచుట్కు ఉదేే ాశాంచ్నవి. భారత రాజ్యాంగాం ప్రకారాం, భారతదేశాంలోని అనిి మతవలు

    సమానమ,ే ఏమతమూ ఇతర మతాంప ైపరా ధవనయతను కలిగి లేదు. ప్రతి పౌరుడు తన

    ఇషాట నుసారాం మతవనిి అవలాంబిాంచుట్కు సేోచఛ కలిాాంప్బడవ్ డు. పౌరులు తమ

    మతవలగూరిచ ఉప్నయసాించవచుచ, అవలాంబిాంచవచుచ మరియు మతవాయపిి కొరకు

    https://en.wikipedia.org/wiki/Fundamental_Rights,_Directive_Principles_and_Fundamental_Duties_of_India#Right_against_Exploitationhttps://en.wikipedia.org/wiki/Fundamental_Rights,_Directive_Principles_and_Fundamental_Duties_of_India#Right_against_Exploitationhttps://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%95%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81_%E0%B0%AC%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%95%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81_%E0%B0%AC%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AC%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B0%95%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%95%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B1%81_%E0%B0%AC%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B1%82%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%AE%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B8%E0%B1%86%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%9C%E0%B0%82

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    పాట్ుప్డవచుచ. అలాగద, మతప్రమ ైన సాంప్రదవయాలను ఉదవహరణకు

    సికుకలు క రాున లను తమ ఉదయయగాలు చేయు సమయాన ధ్రిాంచడవనికి, ప్రజల శేరయసుసను,

    ఆరవగయకరమ ైన వాతవవరణవనిి సృషిటాంచడవనికి, నిరవధిాంచవచుచ. ధవరిాక సాంసథలు,

    ప్రజ్ప్యోగ సోచఛాంద సాంసథలను సాథ పిాంచుకొనవచుచ. ఇతరతవర , మతసాంబాంధ్ాం కాని

    కారయకలాపాలను, ప్రభుతోాం నిరదేశాంచ్న చట్ాట ల ప్రకారాం చేప్ట్టవచుచ. చవరిట్బుల్ సాంసథలను

    కూడవ ప్రజ్ప్యోగాం, సుహృదవావన మరియు నియమాలను ప్ునసకరిాంచుకొని, తమ

    కారయకలాపాలు చేయునట్ుీ గా ప్రభుతోాం నిరదేశాంచవచుచను.మతప్రమ నై కారయకలాపాల కొరకు

    ఏలాాంట్ి ప్నుిలను విధిాంచగూడదు మరియు నిరదేశాంచగూడదు.ప్రభుతవోలు నడపిే

    విదవయసాంసథలలో, ప్రతేయక మతవనిి రుదేే బో ధ్నలు చేప్ట్టకూడదు. అలాగద, ఈ ఆరిటకల్స లోని

    విష్యాలు, ప్రభుతవోలు చేప్ట్ేట ప్రజోప్యోగ కారయకరమాలప ైఏలాాంట్ి విఘాతవలు

    కలిగిాంచగూడదు. ప్రభుతవోలు చపే్ట్ేట ప్రజల ఆరిథక, సామాజిక, రాజకీయ విష్యాలలో, ధవరిాక

    సాంసథల కారయకలాపాలు అడ్ాంకులుగా వుాండరాదు.

    5. సాాంసకృతిక మరియు విదవయహకుకలు

    భారతదేశాం, అనేక మతవలకు, భాష్లకు మరియు సాంసకృతులకు నిలయాం. రాజ్యాంగాం వీరికి కొనిి ప్రతయేక హకుకలను ఇసయి ాంది. అధికరణ 29 మరియు 30 ల కారాం, మ ైనారిటీలకు కొనిి

    హకుకలు ఇవోబడినవి. ఏ మ ైనవరిట్లీకు చెాందనివాడెైననయ, ప్రభుతోాం వీరికి, ప్రభుతో

    మరియు ప్రభుతోసహాయాం ప ాందిన సాంసథలలో ప్రవేశానికి నిషధేిాంచరాదు. మ నైవరిట్లీు,

    అనగా మతాం, భాష్ మరియు సాాంసకృతిక ప్రమ ైన మ నైవరిట్లీు, తమ మతవనిి, భాష్లనయ,

    సాంసకృతినీ రక్షిాంచుకొనుట్కు, మ ైనవరిట్ీ సాంసథలు సాథ పిాంచుకొనవచుచను. ఆ సాంసథలదవోరా

    https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%95%E0%B0%BF%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AA%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B1%8D&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%82%E0%B0%B2%E0%B1%8B_%E0%B0%AE%E0%B1%88%E0%B0%A8%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%9F%E0%B1%80%E0%B0%B2%E0%B1%81&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    వారు, తమ అభుయనితికి పాట్ుప్డవచుచను. ఈ సాంసథలలో దురిోనియోగాలు జరుగుతుని

    సమయాన ప్రభుతవోలు తమ ప్రమేయాలు కలుగజదసుకోవచుచను.

    6. రాజ్యాంగ ప్రిహారప్ు హకుక

    పరా థమిక హకుకలకు ఏపాట్యి ైనవ భాంగాం కలిగితే, రాజ్యాంగ ప్రిహారప్ు హకుకను కోరుతూ

    నవయయసాథ నవలను ఆశరయాంచవచుచ. ఉదవహరణకు, పౌరుడు, జ లైు శక్షను ప ాందిత,ే ఆ వయకిి,

    నవయయసాథ నవలను ఆశరయాంచ్, ఇద ిదేశచట్ాట లనుసారాంగా వునిదవ లేదవ అని ప్రశిాంచే

    హకుకను కలిగి ఉనవిడు. ఒకవళే, నవయయసాథ నాం నుాండ ిజవాబు "కాదు" అని వసేి , ఆవయకిికి

    తక్షణమ ేవిడుదలచేయవలస ివసుి ాంది. పౌరుల హకుకలను వాట్ ిసాంరక్షణలను గూరిచ

    నవయయసాథ నవలను అడిగద విధవనవలు కొనిి ఉనవియ. నవయయసాథ నవలు కొనిి దవవాలను

    ప్రవేశప ట్టవచుచ. ఆ దవవాలు, హ బియ్స కారుస, మాండమస, ప ర హిబిషన, కో

    వారంటో మరియు సెరిరయోరారి. ఒక వేళ దేశాంలో అతయవసర పరిసరితి యేరాడతిే, ఈ

    హకుకలనీి కదాందర ప్రభుతోాంచే 'సస ాాండు' చేయబడుతవయ.

    7. ఆసిి హకుక - కిరత పరా థమిక హకుక

    భారత రాజ్యాంగాం, ఆరిటకల్ 19 మరియు 31 వరకు గల విష్యాలలో ఆసరత హకుును పౌరుల

    పరా థమిక హకుకగా ప్రగిణ ాంచ్ాంది. ఆరిటకల్ 19, పౌరులాందరికీ, ఆసుి లను సాంపాదిాంచడాం,

    వుాంచుకొనడాం, అమాడాం లాాంట్ ిహకుకలను కలుగజదసిాంద.ి ఆరిటకల్ 31 'పౌరుల వోరూ తమ

    ఆసిి హకుకను, ప్రభుతవోల దవోరా కోలోాగూడదు'. ప్రభుతోాం ప్రజల అవసరాల రీతవయ పౌరుల

    ఆసిిని గ ైకొని య డల, ఆ ఆసిిదవరునికి 'కాాంప న్జదష్న్' చెలీిాంచవల నని కూడవ నొకిక

    వకాకణ సుి ాంది.

    https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B9%E0%B1%86%E0%B0%AC%E0%B0%BF%E0%B0%AF%E0%B0%B8%E0%B1%8D_%E0%B0%95%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AA%E0%B0%B8%E0%B1%8D&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AE%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%A1%E0%B0%AE%E0%B0%B8%E0%B1%8D&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%8A%E0%B0%B9%E0%B0%BF%E0%B0%AC%E0%B0%BF%E0%B0%B7%E0%B0%A8%E0%B1%8D&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%95%E0%B1%8B_%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B1%8B&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%95%E0%B1%8B_%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B1%8B&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B8%E0%B1%86%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B0%BF%E0%B0%AF%E0%B1%8B%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%85%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%B5%E0%B0%B8%E0%B0%B0_%E0%B0%AA%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%A5%E0%B0%BF%E0%B0%A4%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%86%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%A4%E0%B0%BF_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    కానీ భారత రాజ్యంగ 44వ సవరణ దవోరా, 1978 లో ఈ ఆసిి హకుకను, పరా థమిక హకుకల

    జ్బితవనుాండి తొలగిాంచ్ాంది. ఓ కొర తి ఆరిటకల్ 300-ఏ, సృషిటాంప్బడిాంది. ఈ ఆరిటకల్ ప్రకారాం

    "చట్టాం ప్రకారాం, పౌరుడు ప ాందని ఆసిిని, భాంగాం కలిగిాంచరాదు". ఆసిి హకుక రాజ్యాంగప్రమ ైన

    హకుకగా ప్రిగణ ాంచబడుతునినయ, పరా థమిక హకుక హో దవను కోలోాయాంద.ి

    విమరాాతాక విశేీష్ణ

    ఈ పరా థమిక హకుులను చాలా మంది పలువిధాలుగా విమరిశంచారప. రాజకతయ్

    సమయదాయ్ాలు, పరా థమిక హకుులలో పని హకుు, నిరుదయ యగసిథతి మరియు వయసు మీరిన

    సిథతులలో ఆరిథకసహాయ హకుక, మునిగునవి చేరాచలని డిమాాండ్ చేసుి నవియ. ఈ

    హకుకలనీి పరా థమిక హకుులు, ఆదేశక సయతార లు మరియ్య పరా థమిక

    విధులులో కోర డీకరిాంచ్యునివి. సాోతాంతరాప్ు హకుక మరియు సీోయసోతాంతరాం కూడవ

    కొనిిసారుీ విమరాలకు లోనెనైవి. ఇవి ప్రిధ్ులకు మిాంచ్ సేోచఛలు కలిగివునివని

    విమరిాాంప్బడనివి. ఈ పౌరహకుకలు ఎమరజనీస యాందు, నిలుప్ుదల చేయబడుతవయ, ఇలా

    నిలుప్ుదల చేస ేచట్ాట లకు ఉదవహరణ; 'మీసా' (MISA Maintenance of Internal

    Security Act) మరియు జ్తీయ్ రక్షణా చ్టరం ఎన్.ఎస్.ఏ. NSA (National Security

    Act). జ్త్రయ విప్తుి ల (దేశ రాజకయీ అాంతరిత సాంక్షోభాం) సమయాలలో 'అతయవసర

    ప్రిసిథతి' ని ప్రకట్ిాంచ్, ఈ కాలాంలో పౌరహకుకలను తవతవకలికాంగా వెనకిక త్రసుకుాంట్ారు.

    "పతిరకా సేాచ్ఛ" సాోతాంతరాప్ు హకుకలలో మిళితాం చేయబడలేదు, ప్రజల ఉదేేశాయల

    ప్రకట్న, భావ పరకటనా సాాతంతరయం మునిగు విష్యాల కొరకు ప్తిరకాసేోచఛ

    అవసరాం. అపాయకర ప్నులలో బాలల చవకిరి కొాంచెాం తగుి ముఖ్ాం ప్ట్ిటనవ, అపాయాలులేని

    ప్నులలో బాలల చవకిరి (Child Labour) అనేవి, భారతరాజ్యాంగ విలువలను

    https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_44%E0%B0%B5_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AA%E0%B0%A8%E0%B0%BF_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81,_%E0%B0%86%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B8%E0%B1%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%81_%E0%B0%AE%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%AF%E0%B1%81_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B5%E0%B0%BF%E0%B0%A7%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81,_%E0%B0%86%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B8%E0%B1%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%B2%E0%B1%81_%E0%B0%AE%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%AF%E0%B1%81_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B5%E0%B0%BF%E0%B0%A7%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%85%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%B5%E0%B0%B8%E0%B0%B0_%E0%B0%AA%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%A5%E0%B0%BF%E0%B0%A4%E0%B0%BF&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%9C%E0%B0%BE%E0%B0%A4%E0%B1%80%E0%B0%AF_%E0%B0%B0%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%B7%E0%B0%A3%E0%B0%BE_%E0%B0%9A%E0%B0%9F%E0%B1%8D%E0%B0%9F%E0%B0%82&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AA%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BF%E0%B0%95%E0%B0%BE_%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B1%87%E0%B0%9A%E0%B1%8D%E0%B0%9B&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B5_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%95%E0%B0%9F%E0%B0%A8%E0%B0%BE_%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%BE%E0%B0%A4%E0%B0%82%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%82&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    కాలరాసుి నవియ. 1.65 కోటీ్మాంది బాలబాలికలు నేట్ికీ భారతదేశాంలో వివిధ్ ప్నులలో

    ఉదయయగాలు చేసుి నవిరు.

    2005 'ట్రా న్సప్ర నీస ఇాంట్రదిష్నల్' అనే ప్తిరక ప్రచురిాంచ్న ప్రచురణల ఆధవరాంగా, ప్రప్ాంచాంలో

    లాంచగకాండితనాం గల 159 దేశాల జ్బితవలో భారత్ 88వ సాథ నవనిి ఆకరమిస్ి ాంది. ఈ

    లాంచగకాండులలో అధికారులు, రాజకీయనవయకులూ ఉనవిరు. 2003 'పౌర బిలుీ ' (సవరణ)

    ప్రకారాం, ఉదయయగ ప్రయతవిలు చేసేాందుకు సమాన హకుకలు ప ాందవిుాంట్ారు గాని, ఉదయయగాలు

    ప ాందే విధవనాంలో సమానతాపు హకుు ప్రిగణలోకి రాదు. ప్ ట్లీో నెగిినవారద ఉదయయగాలు ప ాందే

    అరుత గలిగి వుాంట్ారు.

    సవరణలు పరా థమిక హకుకలలో మారుాలు చయేాలాంట్ే రాజ్యంగ సవరణ అవసరాం. ఈ రాజ్యాంగ

    సవరణ పారలమ ంటు ఆమోదాం ప ాందవలి. పారీమ ాంట్ు ఆమోదవనికి మూడిాంట్ ర ాండ ాంతుల

    పారీమ ాంట్ు సభుయల ఆమోదాం అవసరాం. ఈ ఆమోదవనికి పారీమ ాంట్ులో ఓట్ిాంగ్ అవసరాం.

    ఆసరత హకుు పరథమ దశలో పరా థమిక హకుుగా పరిగణింపబడ ంది. కాని 1978 లో జరిగిన భారత

    రాజ్యంగ 44వ సవరణ ప్రకారాం దీనిని ఓహకుకగా కాకుాండవ, ప్రతి పౌరుడు తన ఆసిిని

    కాపాడుకోవడవనికి చట్టాం ప్రకారాం హకుకను కలిగి వునవిడని చట్టాం చయేబడిాంద.ి ఈ చట్టాం,

    ప్రజ్సాోమిక విలువలను కాపాడడవనికి సామయవాద ఉదేేశాలు సాధిాంచడవనికి, చయేబడిాంద.ి

    https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B8%E0%B0%AE%E0%B0%BE%E0%B0%A8%E0%B0%A4%E0%B1%8D%E0%B0%B5%E0%B0%AA%E0%B1%81_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AA%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B1%8D%E0%B0%B2%E0%B0%AE%E0%B1%86%E0%B0%82%E0%B0%9F%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%86%E0%B0%B8%E0%B1%8D%E0%B0%A4%E0%B0%BF_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_44%E0%B0%B5_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_44%E0%B0%B5_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    విదాయ హకుు ను, 2002 లో, భారత రాజ్యంగ 86వ సవరణ ప్రకారాం పరా థమికహకుకగా

    చేయబడిాంద.ి ఈ హకుక ప్రకారాం, ప్రతి బాలురు/బాలికలు, పౌరులు, ఎలిమ ాంట్రీ సాథ యలో

    పరా థమిక విదయను ఓ హకుకగా కలిగివుాంట్ారు.

    భారత రాజ్యాంగాం - పరా థమిక విధ్ులు భారతదేశంలో ప్రా థమిక విధ లు ( Fundamental Duties) 1976 భారత రాజ్యాంగ 42వ సవరణ ప్రకారాం భారతదేశప్ు పౌరులకు పరా థమిక విధ్ులు ఇవోబడినవి.అధికరణ 51-ఏ, ప్రకారాం ప్ద ిపరా థమిక విధ్ులు ఇవోబడినవి. పౌరులకు ఇవోబడిన ఈ ప్ది విధ్ులు, వయకిగత, ప్రిసరాల ప్టీ్, సమాజాం ప్టీ్ మరియు దేశాం ప్టీ్ తమ విదుయకి ధ్రాానిి తెలియజదసాి య. 2002 భారత రాజ్యాంగ 86వ సవరణ ప్రకారాం 11వ విధ ిఇవోబడిాంద.ి ఈ విధి, "తాండిర గాని, సాంరక్షకుడు గాని, తమ బిడ్లకు 6-14 వయసుస వరకు విదవయ బో ధ్న చపే్ట్ాట లి", అని బో ధిసుి ాంద.ి

    పౌరులాందరూ తమకు ఇవోబడిన విధ్ులను గౌరవిాంచ్, దేశాం ప్టీ్, సమాజాం ప్టీ్, ప్రిసరాల ప్టీ్ తమ వయకిిగత బాధ్యతను గురిిాంచ్ మసలుకోవల ను.

    అధికరణ 51-ఏ ప్రకారాం పరా థమిక విధ్ులు భారతదేశాంలో ప్రతి పౌరునికి గల ప్రా థమిక విధ లు :

    1. భారత రాజ్యాంగానిి గౌరవిాంచవల ను. రాజ్యాంగప్ు ఆదరాాలను, సభలను, జ్త్రయ ప్తవకానిి, జ్త్రయ గీతవనిి గౌరవిాంచవల ను.

    2. భారత సోతాంతర సాంగార మాంలో, ప్ర తసహిాంప్బడ్ ఆదరాాలను గౌరవిాంచవలి. 3. భారతదేశప్ు సారోభౌమతవోనిి, అఖ్ాండతవోనిి, ఏకతవోనిి గౌరవిాంచ్,

    ప ాంప ాందిాంప్వల ను.

    https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%B5%E0%B0%BF%E0%B0%A6%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/2002https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_86%E0%B0%B5_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_42%E0%B0%B5_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3&action=edit&redlink=1https://te.wikipedia.org/wiki/2002https://te.wikipedia.org/w/index.php?title=%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97_86%E0%B0%B5_%E0%B0%B8%E0%B0%B5%E0%B0%B0%E0%B0%A3&action=edit&redlink=1

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    4. అవసరాం లేదవ అవకాశాం గలిగితే భారతదేశానికి సేవచయేుట్కు ఎలీవేళలా సిదధాంగా వుాండవల ను.

    5. భారతదేశాంలో, కుల, మత, వరి, లిాంగ, వరణ విభదేవలు లేకుాండవ ప్రజలాందరినీ గౌరవిాంచవల ను. స్ దరభావానిి, సౌభరా తృతవోనీి ప ాంప ాందిాంచవల ను. సీి లీను గౌరవిాంచవల ను.

    6. మన భారతదేశాంలో గల మిశరమ సాంసకృతినీ, మిశరమ మరియు అదుాత వారసతవోనిి కాపాడుకొన వల ను.

    7. ప్రకృత్ర ప్రిసరాల నై అడవులను, సరసుసలను, నదులను మరియు వనయపరా ణులను మరియు ఇతర జీవులను సాంరక్షిాంచుకొనవల ను.

    8. శాసీి యీ దృకాథవనిి, వెజై్ా నిక విష్యాలను ప ాంప ాందిాంచ్ జ్ా నవభివృదిధ కొరకు ఎలీవళేలా పాట్ుప్డవల ను.

    9. ప్రభుతో ఆసుి లను, ప్రజల ఆసుి లను కాపాడవల ను. హిాంసను విడనవడవల ను. 10. భారతదేశాం అభివృదిధ చాెందునట్ుీ , వయకిిగతాంగాను, సామాజికాంగాను లేదవ

    మిశరమాంగానయ పాట్ుప్డుతూ, దేశ ఉజోల భవిష్యతుి ను కాాంకి్షసయి , దవనిని సాధిాంచుట్కు కృషిచయేవల ను.

    భారత రాజ్యాంగాం - ఆదేశక సయతవర లు భారతదేశంలో ఆదేశక సయతరా లు ( Directive Principles of State Policy). భారతరాజ్యంగం, పౌరపలకు పరా థమిక హకుులను ప్రకటించింద.ి మరి పరభయతాాలకు ఏవెనైా ఆదేశాలిచిచందా? అవును ఆ ఆదేశాలనే ఆదేశక సయతార లు అంటారప. భారత రాజ్యంగం కదందర, రాషర ాపరభయతాాలకు కొనిి మారగ దరశకాలు చేసరంది. ఈ మారగదరశకాలు లేదా ఆదేశాలు, రాజ్యంగం పరకటించిన పౌరపల హకుుల ైన పరా థమిక హకుులు కాపాడటానిక మరియ్య సవయంగా అమలుజరపపడానిక . పౌరపల పరా థమిక హకుులను కాపాడటం పరభయతా విధ.ి ఇకకడ 'ప్రభుతో'మనగా భారత

    https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%82%E0%B0%B2%E0%B1%8B_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4_%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%9C%E0%B1%8D%E0%B0%AF%E0%B0%BE%E0%B0%82%E0%B0%97%E0%B0%82https://te.wikipedia.org/wiki/%E0%B0%AD%E0%B0%BE%E0%B0%B0%E0%B0%A4%E0%B0%A6%E0%B1%87%E0%B0%B6%E0%B0%82%E0%B0%B2%E0%B1%8B_%E0%B0%AA%E0%B1%8D%E0%B0%B0%E0%B0%BE%E0%B0%A5%E0%B0%AE%E0%B0%BF%E0%B0%95_%E0%B0%B9%E0%B0%95%E0%B1%8D%E0%B0%95%E0%B1%81%E0%B0%B2%E0%B1%81

  • N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    N. Kalyana Chakravarthy www.OnlineIAS.com +91-9246365622

    అాంతరాాగాంలో అధికారాలు గల అనిి అాంగాలు. అనగా భారత పరభయతామయ, భారత పారలమ ంటు, రాషాట ర ల శాసనసభలు, మరియు ఇతర అనిి పరా దేశక ప్రభుతవోలు. ఉదవహరణ జిలాీ ప్రిష్తుి లు, నగర పాలికలు, ప్ురపా